Cig, Pysgod a Bwydydd Amgen 

Meat.jpg

Mae’r grŵp bwyd hwn yn ffynhonnell dda o brotein, fitaminau a mwynau, yn enwedig haearn. Mae’r haearn mewn cig yn cael ei amsugno’n dda gan y corff, ac mae gan gig fantais ychwanegol am ei fod yn helpu i amsugno haearn o lysiau a grawnfwydydd.
 

CYNGHORION PWYSIG


• Bwytewch fwyd o’r grŵp hwn ddwywaith neu deirgwaith y dydd
• Ceisiwch fwyta amrywiaeth o gigoedd coch (cig eidion, porc a chig oen)
• Ceisiwch gyfuno cig â llysiau
• Ceisiwch gael amrywiaeth o gig dofednod (cyw iâr a thwrci)
• Ceisiwch fwyta pysgod ddwywaith yr wythnos
• Ceisiwch fwyta pysgod sydd â chyfran uchel o olew – megis mecryll, sardinau neu samwn – o  leiaf unwaith yr wythnos
 

Y PRIF FAETHOLION


• Protein
• Haearn
• Fitaminau B (yn enwedig B12)

• Fitamin D
• Sinc
• Magnesiwm
• Seleniwm
• Copr
• Asidau brasterog
 

CYNGHORION SIOPA


• Prynwch y cig â’r lleiaf o fraster oherwydd does dim cymaint o wastraff 
• Dewiswch gig wedi’i drimio, heb fawr o fraster neu â’r braster lleiaf posibl
• Chwiliwch am gig hawdd ei baratoi; yn aml bydd syniadau am ryseitiau ar gael hefyd
• Mae prydau hwylus yn ddefnyddiol i’w cael wrth law ond gallant fod yn ddrud

 

CYNGHORION COGINIO


• Torrwch y braster gweladwy oddi ar gigoedd
• Sych-ffriwch gigoedd, gan waredu unrhyw fraster sydd ar ôl, cyn coginio pellach
• Draeniwch y brasterau o gigoedd wedi’u rhostio
• Codwch y saim oddi ar unrhyw saws a grefi
• Peidiwch ag ychwanegu braster wrth goginio cig dan y gril neu mewn ffwrn neu ffwrn feicro- don
• Rhowch godlysiau fel pys, ffa a chorbys mewn caserol, stiw a phryd o fwyd sy’n cynnwys  briwgig
• Mae modd rhoi codlysiau a chnau mewn salad

 

CYNGHORION HYLENDID


• Cadwch gigoedd amrwd a heb eu coginio ar wahân, a storiwch y cig wedi’i goginio uwchben y  cig amrwd
• Golchwch eich dwylo cyn ac ar ôl trafod unrhyw gig amrwd neu wedi’i goginio
• Draeniwch y saim o gigoedd wedi’u rhostio
• Codwch y saim oddi ar unrhyw saws a grefi

 

CANLLAWIAU YNGLŶN Â DOGNAU


• 2-4os (50-100g) cig coch heb fawr o fraster, dofednod neu bysgod olewog
• 4-6os (100-150g) pysgod gwyn
• 3 llond llwy fwrdd o bys, ffa neu gorbys (wedi’u coginio)

 

WYDDOCH CHI?

 

Mae llai o fraster mewn cig coch erbyn hyn nag erioed o’r blaen. Mae cig coch yn ffynhonnell ragorol o haearn a sinc. Gall diffyg haearn achosi anemia.  Mae angen sinc i wella clwyf ac ar gyfer ffrwythlondeb. Ambell waith does dim digon o haearn a sinc ym mwyd plant ifainc ac oedolion. Mae cig coch yn ffynhonnell ddefnyddiol o fitamin D. Mae pysgod hefyd, yn enwedig pysgod cregyn, yn ffynhonnell dda o seleniwm. Mae pysgod â chyfran uchel o olew yn cynnwys math o fraster a all leihau'r perygl o glefyd y galon. Gall y bydd y ffibr mewn ffa a chorbys yn helpu i ostwng y colesterol yn y gwaed.

Yn chwilio am rywbeth penodol
Teledu HCC