Newyddion 

Dyfodol Brandiau Bwyd Gwarchodedig ar ôl Brexit yn bwnc llosg

May 15 2018

Cyfarfu cynrychiolwyr rhai o fwydydd mwyaf eiconig Prydain gydag ASau ac Arglwyddi yn San Steffan ddydd Mawrth, Mai 15 gyda dyfodol Enwau Bwyd Gwarchodedig ar frig yr agenda.

Bu gwleidyddion yn tyrru i Ystafell Jiwbilî San Steffan i arddangosfa o fwydydd o blith yr 86 o gynhyrchion sydd ar hyn o bryd yn meddu ar ddynodiad o dan y cynllun Enwau Bwyd Gwarchodedig Ewropeaidd.

Roedd y digwyddiad, a drefnwyd gan Gymdeithas Enwau Bwyd Gwarchodedig y DU (UKPFN) yn gyfle i drafod sut y mae'r brandiau'n dod â £4.8 biliwn mewn incwm allforio i'r DU bob blwyddyn, a sut y gellid parhau’r cynllun ar ôl Brexit.

Roedd presenoldeb sylweddol gan Hybu Cig Cymru (HCC) yn y digwyddiad, gyda samplau o Gig Oen a Chig Eidion Cymru PGI (Dynodiad Daearyddol Gwarchodedig) yn boblogaidd ymhlith y gwleidyddion.

“Bu dynodiad PGI yn gonglfaen o ymdrechion i dyfu marchnadoedd newydd ar gyfer Cig Oen Cymru a Chig Eidion Cymru, gartref a thramor,” meddai Gwyn Howells, Prif Weithredwr HCC. “Fe'i cydnabyddir fel marc o olrheinedd ac ansawdd uchel ymhlith y diwydiant bwyd yn fyd-eang.”

“Wrth gwrs, mae gennym ddiddordeb mawr yn y ffordd y caiff y brandiau hyn, a ddiogelir ar hyn o bryd o dan gyfraith Ewrop, eu amddiffyn ar ôl Brexit,” ychwanegodd. “Fel rhan o Gymdeithas UKPFN, yr ydym wedi bod yn trafod yn gyson â Llywodraethau San Steffan a Chymru.”

Eglurodd Gwyn Howells, “Mae'n bosib i gynhyrchion y tu allan i'r UE – megis Coffi Colombia – gael y dynodiad hwn. Fodd bynnag, mae'r mater yn rhan o drafodaethau Brexit, ac nid oes unrhyw beth wedi’i warantu eto.”

“Mae'n hanfodol bod ateb yn cael ei ganfod i alluogi Cig Oen a Chig Eidion Cymru i gynnal ei statws presennol ochr yn ochr â chynhyrchion eiconig megis Champagne a Parma Ham,” meddai. “Mae Cig Oen a Cig Eidion Cymru PGI yn allweddol i ddiwydiant biliwn o bunnoedd sy’n cyflogi miloedd ar ffermydd ac yn y gadwyn gyflenwi. Gallai unrhyw beth sy’n llai na throsglwyddiad di-dor i gynllun cyfatebol a gydnabyddir ledled y byd beryglu’r llwyddiant allforio y mae cig coch Cymru wedi'i fwynhau dros y ddegawd diwethaf.”

Noddwyd yr achlysur gan AS Arfon Hywel Williams, ac roedd yn cynnwys dros ddeg o ar hugain o fwydydd o Loegr, yr Alban, Gogledd Iwerddon, a chynrychiolaeth gref o Gymru, gan gynnwys Halen Môn a Gwin Cymreig.

Dywedodd Lesley Griffiths, Ysgrifennydd Cabinet Llywodraeth Cymru dros Gynllunio, Ynni a Materion Gwledig; “Mae enwau bwyd wedi’u hamddiffyn yn cael eu cydnabod yn rhyngwladol. Mae Cymru'n cynhyrchu bwyd a diod o’r ansawdd gorau sy'n arwain y byd. Mae ein teulu o Enwau Bwyd Gwarchodedig yn tyfu, sy'n gydnabyddiaeth i ymroddiad ein cynhyrchwyr i ansawdd, ac mae’n sicrhau bod eu cynhyrchion yn cael eu diogelu dan gyfraith yr UE.

"Mae gan gynllun yr UE gynhyrchion cofrestredig o Tsieina, Cambodia a Thwrci, sy'n dangos, pan fydd y DU yn gadael yr UE, mae cynsail cryf wedi’i osod o ran parhau i gymryd rhan yn y cynllun hwn. Bydd Llywodraeth Cymru'n gweithio'n galed i sicrhau hyn. Mae gan Gymru brofiad dwfn mewn bwyd ac amaethyddiaeth, ac mae'r nifer sylweddol o gynhyrchion dynodedig a ddiogelir o ganlyniad i'n gallu i gyfuno dulliau ffermio traddodiadol gydag arloesedd a thechnoleg.”

Yn ôl i’r rhestr newyddion
Yn chwilio am rywbeth penodol
Teledu HCC